Λεξικό Οικοδομικών Όρων
Λεξικό Οικοδομικών Όρων
Η κατασκευή μιας κατοικίας συνοδεύεται από πολλούς τεχνικούς και οικοδομικούς όρους που συχνά δεν είναι εύκολο να κατανοηθούν από κάποιον που δεν ασχολείται καθημερινά με τον χώρο της κατασκευής.
Στο λεξικό αυτό συγκεντρώσαμε βασικούς όρους που χρησιμοποιούνται στη μελέτη, τον σχεδιασμό και την κατασκευή ενός σπιτιού, όπως επίσης και έννοιες που συναντώνται συχνά σε τεχνικά σχέδια, προδιαγραφές και οικοδομικές εργασίες.
Κάθε όρος εξηγείται με απλό και κατανοητό τρόπο, ώστε να μπορείτε να καταλάβετε καλύτερα τη διαδικασία κατασκευής, τα δομικά στοιχεία μιας κατοικίας και τις τεχνικές λύσεις που εφαρμόζονται σε ένα σύγχρονο κτίριο.
Το λεξικό οικοδομικών όρων ενημερώνεται συνεχώς με νέες επεξηγήσεις, ώστε να αποτελεί έναν χρήσιμο οδηγό για όποιον ενδιαφέρεται να κατανοήσει καλύτερα τη γλώσσα της κατασκευής και της αρχιτεκτονικής.
| ΟΡΟΙ | ΕΠΕΞΗΓΗΣΗ |
|---|---|
| Αγροτεμάχιο | Έκταση γης εκτός σχεδίου πόλης. Στην πράξη οι όροι χρησιμοποιούνται συχνά με την ίδια έννοια. Η δυνατότητα δόμησης εξαρτάται από συγκεκριμένες προϋποθέσεις (εμβαδό, πρόσωπο σε δρόμο, παλαιότητα δημιουργίας κ.λπ.). Για κάθε περίπτωση πρέπει να γίνεται έλεγχος από μηχανικό ώστε να διαπιστωθεί αν και με ποιους όρους μπορεί να οικοδομηθεί |
| Άδεια Δόμησης (Άδεια Ανέγερσης) | Η διοικητική πράξη που επιτρέπει την κατασκευή ενός κτιρίου. Εκδίδεται μέσω του ηλεκτρονικού συστήματος του ΤΕΕ (e-Άδειες) μετά την υποβολή και έλεγχο των απαιτούμενων μελετών. Η άδεια καθορίζει τα βασικά πολεοδομικά στοιχεία του έργου, όπως: • τη θέση του κτιρίου στο οικόπεδο • τη δόμηση και την κάλυψη • το ύψος του κτιρίου • τις αποστάσεις από τα όρια του οικοπέδου Μετά την έκδοση της άδειας μπορεί να ξεκινήσει νόμιμα η κατασκευή του έργου. 👉 Δείτε τι να προσέξετε πριν ξεκινήσετε την κατασκευή. |
| Άδεια Κατεδάφισης | Άδεια που απαιτείται για την κατεδάφιση υφιστάμενης κατασκευής. Εκδίδεται πριν από την αποξήλωση ενός κτιρίου και καθορίζει τον τρόπο και τα μέτρα ασφάλειας της διαδικασίας. |
| Άδεια Μικρής Κλίμακας | Άδεια που αφορά εργασίες περιορισμένης έκτασης οι οποίες δεν απαιτούν πλήρη άδεια δόμησης, όπως ορισμένες διαμορφώσεις, μικρές κατασκευές ή τεχνικές παρεμβάσεις. Οι ακριβείς εργασίες που επιτρέπονται καθορίζονται από την ισχύουσα νομοθεσία. |
| Ακάλυπτος Χώρος | Ακάλυπτος χώρος είναι το τμήμα του οικοπέδου που δεν καλύπτεται από κτίριο. Ο ακάλυπτος χώρος επιτρέπει τον φυσικό φωτισμό και αερισμό των κτιρίων και μπορεί να διαμορφωθεί ως κήπος ή αυλή. |
| Αναθεώρηση Άδειας | Η διαδικασία τροποποίησης μιας άδειας δόμησης που έχει ήδη εκδοθεί. Αναθεώρηση μπορεί να απαιτηθεί όταν αλλάζουν στοιχεία της μελέτης, όπως: • πολεοδομικά μεγέθη (δόμηση, κάλυψη, ύψος) • αρχιτεκτονικός σχεδιασμός • στατική ή μηχανολογική μελέτη • στοιχεία του έργου ή του ιδιοκτήτη Η αναθεώρηση πραγματοποιείται μέσω του ίδιου ηλεκτρονικού συστήματος με το οποίο εκδόθηκε η άδεια. |
| Αντισεισμικός Αρμός | Ο αντισεισμικός αρμός είναι το κενό που αφήνεται μεταξύ δύο κτιρίων ή τμημάτων ενός κτιρίου ώστε να μπορούν να κινηθούν ανεξάρτητα κατά τη διάρκεια ενός σεισμού. Με τον τρόπο αυτό μειώνεται ο κίνδυνος σύγκρουσης των κτιρίων και περιορίζονται οι πιθανές ζημιές |
| Απόσταση Δ | Η απόσταση Δ είναι η ελάχιστη απόσταση που πρέπει να τηρείται μεταξύ ενός κτιρίου και των ορίων του οικοπέδου. Ορίζεται από τον οικοδομικό κανονισμό και εξαρτάται συνήθως από το ύψος του κτιρίου. Σκοπός της είναι να εξασφαλίζεται επαρκής φωτισμός, αερισμός και αποστάσεις μεταξύ των κτιρίων |
| Αρτιότητα | Αρτιότητα είναι η ιδιότητα ενός οικοπέδου ή γηπέδου να πληροί τις ελάχιστες προϋποθέσεις που θέτει η πολεοδομική νομοθεσία (εμβαδόν, πρόσωπο σε δρόμο κ.λπ.) ώστε να μπορεί να οικοδομηθεί. Οι προϋποθέσεις αρτιότητας διαφέρουν ανάλογα με την περιοχή και το καθεστώς δόμησης. |
| Βιομηχανική Ζώνη | Η βιομηχανική ζώνη είναι περιοχή που έχει καθοριστεί από τον πολεοδομικό σχεδιασμό για την εγκατάσταση βιομηχανικών δραστηριοτήτων. Στις περιοχές αυτές επιτρέπονται κυρίως εγκαταστάσεις παραγωγής, αποθήκες και άλλες σχετικές χρήσεις. |
| Βιομηχανική Περιοχή (ΒΙΠΕ) | Η βιομηχανική περιοχή είναι οργανωμένη ζώνη όπου συγκεντρώνονται βιομηχανικές και βιοτεχνικές δραστηριότητες. Συνήθως διαθέτει οργανωμένες υποδομές όπως οδικό δίκτυο, αποχέτευση και κοινόχρηστους χώρους. |
| Γήπεδο (Αγροτεμάχιο) | Γήπεδο ή αγροτεμάχιο είναι ένα ακίνητο που βρίσκεται εκτός σχεδίου πόλης ή εκτός ορίων οικισμού. Η δυνατότητα δόμησης σε γήπεδα καθορίζεται από ειδικούς κανόνες της εκτός σχεδίου δόμησης, όπως το ελάχιστο εμβαδόν, το πρόσωπο σε αναγνωρισμένο δρόμο και άλλους περιορισμούς που προβλέπει η νομοθεσία. 👉 Δείτε επίσης: Αγορά οικοπέδου |
| ΓΠΣ – Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο | Το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο είναι το βασικό εργαλείο σχεδιασμού μιας περιοχής. Καθορίζει τις χρήσεις γης, τις περιοχές ανάπτυξης, τις περιοχές προστασίας και τις βασικές κατευθύνσεις ανάπτυξης ενός δήμου. |
| Δομικό Έργο | Δομικό έργο είναι κάθε κατασκευή που δημιουργείται με οικοδομικές εργασίες, όπως κατοικίες, επαγγελματικά κτίρια, αποθήκες ή άλλες κατασκευές. |
| Δρόμος – Οδός | Ο δρόμος ή οδός είναι ο κοινόχρηστος χώρος που χρησιμοποιείται για την κυκλοφορία πεζών και οχημάτων. Η ύπαρξη νόμιμου δρόμου είναι συχνά βασική προϋπόθεση για την οικοδομησιμότητα ενός οικοπέδου ή γηπέδου. |
| Εκτός Σχεδίου Δόμηση | Δόμηση που πραγματοποιείται σε περιοχές εκτός εγκεκριμένου σχεδίου πόλης ή εκτός ορίων οικισμών. Οι όροι δόμησης είναι διαφορετικοί από αυτούς των εντός σχεδίου περιοχών και απαιτείται προσεκτικός έλεγχος από μηχανικό για να διαπιστωθεί αν το γήπεδο είναι άρτιο και οικοδομήσιμο. |
| Ελεγκτής Δόμησης | Ανεξάρτητος μηχανικός που ορίζεται με κλήρωση μέσω του ηλεκτρονικού συστήματος του ΤΕΕ και πραγματοποιεί ελέγχους στο έργο για να διαπιστωθεί ότι η κατασκευή εκτελείται σύμφωνα με την εγκεκριμένη άδεια δόμησης. Στις κατοικίες πραγματοποιούνται συνήθως δύο βασικοί έλεγχοι: • πριν από τη σκυροδέτηση της θεμελίωσης • μετά την ολοκλήρωση της κατασκευής Μετά τον έλεγχο συντάσσεται σχετική έκθεση και χωρίς αυτόν δεν μπορεί να ολοκληρωθεί νόμιμα η διαδικασία της άδειας. 👉 Δείτε τι να προσέξετε κατά την κατασκευή της κατοικίας ώστε να μην έχετε προβλήματα στον έλεγχο. |
| Ελεύθερο Ύψος | Ελεύθερο ύψος χώρου είναι καθαρή εσωτερική απόσταση από δάπεδο μέχρι οροφή. |
| Ενημέρωση Άδειας | Διαδικασία τροποποίησης της άδειας χωρίς ουσιαστική αλλαγή στα πολεοδομικά μεγέθη του κτιρίου. Αφορά συνήθως μικρότερες προσαρμογές ή διορθώσεις στοιχείων. |
| Επιτρεπόμενη Δόμηση | Τα συνολικά τετραγωνικά μέτρα που επιτρέπεται να κατασκευαστούν σε ένα οικόπεδο ή γήπεδο, αθροιστικά σε όλους τους ορόφους του κτιρίου. Η επιτρεπόμενη δόμηση προκύπτει από τον συντελεστή δόμησης και τα πολεοδομικά χαρακτηριστικά του ακινήτου. |
| Επιτρεπόμενη Κάλυψη | Η κάλυψη εκφράζει το ποσοστό του οικοπέδου που μπορεί να καλυφθεί από το κτίριο στο επίπεδο του εδάφους. Δηλαδή το εμβαδόν της κάτοψης του κτιρίου σε σχέση με το συνολικό εμβαδόν του οικοπέδου. Η επιτρεπόμενη κάλυψη προκύπτει από τον συντελεστή κάλυψης και τα πολεοδομικά χαρακτηριστικά του ακινήτου. |
| Ημιυπαίθριος Χώρος | Ο ημιυπαίθριος χώρος είναι ένας στεγασμένος χώρος του κτιρίου που παραμένει ανοικτός προς τον ακάλυπτο χώρο σε τουλάχιστον μία πλευρά. Αποτελεί έναν μεταβατικό χώρο μεταξύ εσωτερικού και εξωτερικού περιβάλλοντος και συμβάλλει στον φυσικό αερισμό, τον σκιασμό και την προστασία από τις καιρικές συνθήκες. |
| ΗΤΚ – Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου | Ψηφιακός φάκελος που περιλαμβάνει όλα τα βασικά στοιχεία ενός ακινήτου, όπως άδειες, σχέδια, επιφάνειες και δηλώσεις. Η τήρησή της είναι απαραίτητη για μεταβιβάσεις ακινήτων και για την ολοκλήρωση της διαδικασίας μιας οικοδομικής άδειας. |
| Ιδιοκτησία | Το δικαίωμα κατοχής και χρήσης ενός ακινήτου. |
| Κοινόχρηστοι Χώροι | Χώροι που προορίζονται για χρήση από όλους τους πολίτες, όπως δρόμοι, πλατείες, πεζόδρομοι και κοινόχρηστοι χώροι πρασίνου. |
| Κοινόχρηστος Χώρος Οικοδομής | Χώροι μέσα σε ένα κτίριο που χρησιμοποιούνται από όλους τους ιδιοκτήτες (κλιμακοστάσια, είσοδοι κ.λπ.). |
| Κοινωφελείς Χώροι | Χώροι που προορίζονται για εγκαταστάσεις δημόσιου χαρακτήρα, όπως σχολεία, υπηρεσίες, νοσοκομεία ή άλλες κοινωφελείς λειτουργίες. Η χωροθέτησή τους καθορίζεται από τον πολεοδομικό σχεδιασμό. |
| Κτίριο | Κατασκευή με χώρους που προορίζονται για χρήση (κατοικία, επαγγελματικός χώρος κ.λπ.). |
| Μέγιστο Επιτρεπόμενο Ύψος | Το ύψος κτιρίου είναι το μέγιστο επιτρεπόμενο ύψος που μπορεί να έχει ένα κτίριο σύμφωνα με τους όρους δόμησης της περιοχής. Μετράται από τη στάθμη του εδάφους έως το ανώτερο σημείο της κατασκευής, σύμφωνα με τους κανόνες του πολεοδομικού κανονισμού. |
| Μελέτες Άδειας Δόμησης | Για την έκδοση άδειας δόμησης απαιτείται η εκπόνηση σειράς τεχνικών μελετών από μηχανικούς. Οι βασικότερες είναι: • Αρχιτεκτονική μελέτη – καθορίζει τη μορφή και τη λειτουργική διάταξη του κτιρίου. • Στατική μελέτη – υπολογίζει τον φέροντα οργανισμό και την αντοχή της κατασκευής. • Μηχανολογική μελέτη – αφορά τις ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις του κτιρίου. • Μελέτη ΚΕΝΑΚ – υπολογίζει την ενεργειακή απόδοση της κατοικίας. • Μελέτη πυρασφάλειας – καθορίζει τα μέτρα πυροπροστασίας όπου απαιτείται. Οι μελέτες αυτές υποβάλλονται στο σύστημα e-Άδειες και αποτελούν τη βάση για την έκδοση της άδειας. |
| ΝΟΚ (Νέος Οικοδομικός Κανονισμός) | Ο βασικός κανονισμός που καθορίζει τους όρους δόμησης στην Ελλάδα. |
| Οικισμός | Σύνολο κατοικιών που ορίζεται διοικητικά και έχει συγκεκριμένα όρια. |
| Οικοδομησιμότητα | Οικοδομησιμότητα είναι η δυνατότητα ενός οικοπέδου ή γηπέδου να δεχθεί νόμιμα οικοδομή. Για να είναι ένα ακίνητο οικοδομήσιμο πρέπει να πληροί τις πολεοδομικές προϋποθέσεις που ισχύουν στην περιοχή, όπως η αρτιότητα, η πρόσβαση σε νόμιμο δρόμο και οι ισχύοντες όροι δόμησης. |
| Οικοδομική Γραμμή | Η οικοδομική γραμμή είναι η γραμμή μέχρι την οποία επιτρέπεται να φτάνει η κατασκευή του κτιρίου προς τον δρόμο. Καθορίζει δηλαδή τη θέση του κτιρίου μέσα στο οικόπεδο σε σχέση με τον δρόμο. |
| Οικοδομικό Τετράγωνο | Η περιοχή που περικλείεται από δρόμους μέσα στο σχέδιο πόλης. |
| Οικόπεδο | Οικόπεδο είναι ένα γήπεδο που βρίσκεται μέσα σε εγκεκριμένο σχέδιο πόλης ή εντός οικισμού και μπορεί να οικοδομηθεί σύμφωνα με τους πολεοδομικούς όρους της περιοχής. Οι δυνατότητες δόμησης ενός οικοπέδου καθορίζονται από παράγοντες όπως ο συντελεστής δόμησης, η κάλυψη, το ύψος και οι αποστάσεις από τα όρια. 👉 Δείτε τι να προσέξετε πριν την αγορά οικοπέδου |
| Όμορο Οικόπεδο | Γειτονικό οικόπεδο που συνορεύει με άλλο. |
| Όρια Οικοπέδου | Τα γεωμετρικά όρια ενός ακινήτου όπως ορίζονται στο τοπογραφικό. |
| ΠΕΑ – Πιστοποιητικό Εενεργειακής Απόδοσης | Έγγραφο που δείχνει την ενεργειακή κατηγορία ενός κτιρίου. |
| Πεζόδρομος | Δρόμος που προορίζεται αποκλειστικά για πεζούς. |
| Περίγραμμα Οικοπέδου | Η ακριβής αποτύπωση των ορίων του οικοπέδου στο τοπογραφικό. |
| Πλάτος Δρόμου | Η συνολική διάσταση του δρόμου, που επηρεάζει τη δόμηση και τις αποστάσεις. |
| Ποσοστό Υποχρεωτικής Φύτευσης | Το ποσοστό του οικοπέδου που πρέπει να παραμείνει φυτεμένο. |
| Πρασιά (Προκήπιο) | Η πρασιά ή προκήπιο είναι η υποχρεωτική απόσταση μεταξύ της ρυμοτομικής γραμμής και της οικοδομικής γραμμής. Ο χώρος αυτός παραμένει συνήθως ακάλυπτος και χρησιμοποιείται για φύτευση ή διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου. |
| Προσθήκη καθ’ Ύψος | Κατασκευή νέου ορόφου πάνω σε υπάρχον κτίριο. |
| Προσθήκη κατ’ Επέκταση | Επέκταση κτιρίου οριζόντια στο ίδιο επίπεδο. |
| Πρόσωπο | Το μήκος του οικοπέδου που εφάπτεται σε δρόμο. |
| Ρυμοτομική Γραμμή | Η ρυμοτομική γραμμή είναι το όριο που χωρίζει το οικόπεδο από τον κοινόχρηστο χώρο (συνήθως τον δρόμο). Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να απαιτείται παραχώρηση τμήματος οικοπέδου για τη διαμόρφωση του δρόμου. |
| Στατική Επάρκεια | Η ικανότητα ενός κτιρίου να αντέχει τα φορτία και να είναι ασφαλές. |
| Συντελεστής Δόμησης (Σ.Δ.) | Ο συντελεστής δόμησης καθορίζει τα συνολικά τετραγωνικά μέτρα κτιρίων που επιτρέπεται να κατασκευαστούν σε ένα οικόπεδο. Προκύπτει πολλαπλασιάζοντας το εμβαδόν του οικοπέδου με τον συντελεστή δόμησης που ισχύει στην περιοχή. Παράδειγμα: Σε οικόπεδο 500 m² με συντελεστή δόμησης 0,4 επιτρέπεται συνολική δόμηση 200 m². |
| Συντελεστής κατ’ Όγκο Εκμετάλλευσης | Δείκτης που σχετίζεται με τον επιτρεπόμενο όγκο του κτιρίου. |
| Σχέδιο Πόλης | Το εγκεκριμένο πολεοδομικό σχέδιο μιας περιοχής. |
| ΣΧΟΟΑΠ | Σχέδιο Χωρικής και Οικιστικής Οργάνωσης Ανοιχτής Πόλης που καθορίζει χρήσεις και ανάπτυξη εκτός σχεδίου περιοχών. |
| Υποχρεωτικός Ακάλυπτος | Το τμήμα του οικοπέδου που πρέπει να παραμένει ελεύθερο από κατασκευές. |
| Υφιστάμενο Κτίριο | Κτίριο που έχει ήδη κατασκευαστεί και υπάρχει νόμιμα ή αυθαίρετα. |
| Φορολογικά Άδειας | Κατά την έκδοση άδειας δόμησης υποβάλλονται και ορισμένα φορολογικά στοιχεία που σχετίζονται με το έργο, όπως δηλώσεις έργου και στοιχεία που απαιτούνται για την παρακολούθηση της κατασκευής από τις αρμόδιες υπηρεσίες. |
| Χρήση Κτιρίου | Ο σκοπός για τον οποίο χρησιμοποιείται ένα κτίριο (κατοικία, κατάστημα κ.λπ.). |
| Χρονοδιάγραμμα Έργου | Το χρονοδιάγραμμα περιγράφει τη χρονική σειρά των εργασιών ενός έργου, από την έκδοση της άδειας έως την ολοκλήρωση της κατασκευής. Βοηθά στον καλύτερο προγραμματισμό των εργασιών και στον συντονισμό των συνεργείων και των προμηθευτών. |
| Πρόβλεψη μελλοντικού ορόφου | Όταν το επιτρέπει ο συντελεστής δόμησης (Σ.Δ.), μπορούμε από την αρχή να προβλέψουμε και να επιλύσουμε στατικά και κατασκευαστικά την προσθήκη μελλοντικού ορόφου. |
| Όγκος Κτιρίου | Η συνολική τρισδιάστατη μορφή που προκύπτει από τις διαστάσεις και τη γεωμετρία ενός κτιρίου. |
| ΟΡΟΙ | ΕΠΕΞΗΓΗΣΗ |
|---|---|
| 3Α | Μείγμα αδρανών υλικών (άμμος και χαλίκι) συγκεκριμένης κοκκομετρίας που χρησιμοποιείται κυρίως ως υπόβαση σε κατασκευές, σε στρώσεις εξομάλυνσης, βάσεις δαπέδων ή κάτω από θεμελιώσεις |
| Αδρανή | Φυσικά υλικά όπως άμμος, χαλίκι και σκύρα που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή σκυροδέματος και κονιαμάτων και αποτελούν βασικό συστατικό σχεδόν κάθε κατασκευής. |
| Αμείβοντες | Οι αμείβοντες είναι τα κεκλιμένα ξύλινα στοιχεία της στέγης που ακολουθούν την κλίση της και συμβάλλουν στη στήριξη της επικάλυψης, της μόνωσης και των υπόλοιπων στρώσεων της στέγης. Συνήθως συνδέονται με τις κύριες δοκούς ή την κεντρική δοκό της στέγης και μεταφέρουν τα φορτία προς τα σημεία στήριξης. Σε στέγες με εμφανή ξυλεία, οι αμείβοντες μπορούν να παραμένουν ορατοί στο εσωτερικό, δημιουργώντας πιο ζεστό, φυσικό και αρχιτεκτονικά έντονο αποτέλεσμα. |
| Αντισεισμικός Σχεδιασμός | Ο αντισεισμικός σχεδιασμός αφορά τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζεται μια κατασκευή ώστε να μπορεί να αντέξει τις σεισμικές δράσεις. Στην Ελλάδα ο σχεδιασμός των κτιρίων πραγματοποιείται σύμφωνα με τους ισχύοντες κανονισμούς και τους Ευρωκώδικες, ώστε να εξασφαλίζεται η ασφάλεια και η σταθερότητα της κατασκευής σε περίπτωση σεισμού. |
| Αντιστηρικτικός Τοίχος -Τοιχίο Αντιστήριξης - Αναλληματικος Τοίχος | Κατασκευή συνήθως από οπλισμένο σκυρόδεμα που συγκρατεί τα εδάφη σε διαφορετικά επίπεδα όταν υπάρχει υψομετρική διαφορά στο οικόπεδο |
| Αποστράγγιση (Drainage) | Σύστημα απομάκρυνσης νερών από το έδαφος ή από κατασκευές, το οποίο εφαρμόζεται συχνά σε θεμελιώσεις, υπόγεια και σημεία όπου υπάρχει συγκέντρωση υγρασίας. |
| Δοκίμιο Σκυροδέματος | Δείγμα σκυροδέματος που λαμβάνεται κατά τη σκυροδέτηση και ελέγχεται σε εργαστήριο ώστε να επιβεβαιωθεί η αντοχή και η ποιότητα του σκυροδέματος. |
| Δοκός | Η δοκός είναι ένα οριζόντιο δομικό στοιχείο που μεταφέρει τα φορτία της κατασκευής προς τα υποστυλώματα ή τους τοίχους. Οι δοκοί συνεργάζονται με τις πλάκες και αποτελούν βασικό στοιχείο του φέροντος οργανισμού ενός κτιρίου. |
| Δομική Ξυλεία | Η δομική ξυλεία είναι ξυλεία που χρησιμοποιείται για φέροντα στοιχεία κατασκευών και έχει ταξινομηθεί σύμφωνα με συγκεκριμένες κατηγορίες αντοχής. Η ξυλεία αυτή ελέγχεται ως προς τις μηχανικές της ιδιότητες και την υγρασία της ώστε να εξασφαλίζεται η σταθερότητα και η αντοχή της κατασκευής στο χρόνο. Στις κατασκευές χρησιμοποιούνται συγκεκριμένες κατηγορίες αντοχής σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πρότυπο EN 338, όπως C24 ή C30. Οι κατηγορίες αυτές δηλώνουν τη χαρακτηριστική αντοχή της ξυλείας σε κάμψη και τις μηχανικές της ιδιότητες. Η δομική ξυλεία ταξινομείται συνήθως σε κατηγορίες όπως: C18 – C24 για συνήθεις κατασκευές C24 – C30 για κατασκευές υψηλότερων απαιτήσεων αντοχής Η ξυλεία υφίσταται επίσης διαδικασία τεχνητής ξήρανσης σε κλιβάνους (kiln drying) ώστε να επιτευχθεί ελεγχόμενη υγρασία. Σύμφωνα με τον Ευρωκώδικα 5, η υγρασία της δομικής ξυλείας σχετίζεται με τις λεγόμενες κατηγορίες λειτουργίας (service classes): Κατηγορία 1: υγρασία ξύλου έως περίπου 12% (εσωτερικοί θερμαινόμενοι χώροι) Κατηγορία 2: υγρασία έως περίπου 20% (στεγασμένοι αλλά μη θερμαινόμενοι χώροι) Κατηγορία 3: υγρασία άνω του 20% (εξωτερικές συνθήκες) Η δομική ξυλεία υφίσταται τεχνητή ξήρανση σε κλιβάνους ώστε η υγρασία της να μειωθεί σε ελεγχόμενα επίπεδα, συνήθως περίπου 10–14%. Η χαμηλή αυτή υγρασία περιορίζει τις συστολές και τις στρεβλώσεις του ξύλου και συμβάλλει στη σταθερότητα της κατασκευής, ενώ ταυτόχρονα μειώνει σημαντικά την πιθανότητα ανάπτυξης μυκήτων και άλλων μικροοργανισμών. Στις κατασκευές της EasyGreen χρησιμοποιείται δομική ξυλεία Nordic Spruce κατηγορίας αντοχής C30, με ελεγχόμενη υγρασία περίπου 12%, κατάλληλη για φέροντα στοιχεία κατασκευών υψηλής ποιότητας. Η δομική ξυλεία φέρει σήμανση CE και ταξινομείται σύμφωνα με τα ευρωπαϊκά πρότυπα (EN 14081 / EN 338). 👉 Δείτε τι να προσέξετε αν φτιάχνεται ξύλινο σπίτι |
| Δομικό Πλέγμα (Δομικός Οπλισμός Πλέγματος) | Μεταλλικό πλέγμα οπλισμού που χρησιμοποιείται για την ενίσχυση στοιχείων σκυροδέματος όπως πλάκες και δάπεδα. |
| Ελαφρομπετόν (Ελαφροσκυρόδεμα) | Σκυρόδεμα με μειωμένο βάρος, το οποίο χρησιμοποιείται συνήθως σε στρώσεις εξομάλυνσης ή για τη δημιουργία ρύσεων, κυρίως σε δώματα και δάπεδα όπου απαιτείται μικρότερο φορτίο. |
| Εμφανές Μπετόν | Σκυρόδεμα που παραμένει χωρίς επένδυση ή επίχρισμα και λειτουργεί ως τελικό αρχιτεκτονικό στοιχείο, προσφέροντας βιομηχανικό ή μοντέρνο αισθητικό αποτέλεσμα. |
| Επίχρισμα (Σοβάς) | Επικάλυψη τοίχων με κονίαμα για προστασία, εξομάλυνση της επιφάνειας και προετοιμασία πριν από τη βαφή ή άλλη τελική επένδυση. |
| Ζευκτό (Ψαλίδι) | Το ζευκτό είναι ξύλινο ή μεταλλικό δομικό στοιχείο που χρησιμοποιείται για τη στήριξη της στέγης. Αποτελείται από δοκούς που συνδέονται μεταξύ τους με συγκεκριμένη γεωμετρία, ώστε να μεταφέρουν τα φορτία της στέγης στους τοίχους ή στα υπόλοιπα φέροντα στοιχεία του κτιρίου. Στις ξύλινες κατοικίες, τα ζευκτά χρησιμοποιούνται συχνά για την κατασκευή κεραμοσκεπών. Μπορεί να είναι πυκνά τοποθετημένα και να καλύπτονται εσωτερικά με ψευδοροφή, ή σε ειδικές περιπτώσεις να παραμένουν εμφανή, όταν η στέγη αποτελεί μέρος της αρχιτεκτονικής του εσωτερικού χώρου. |
| Θεμελίωση | Η θεμελίωση είναι το τμήμα της κατασκευής που μεταφέρει τα φορτία του κτιρίου στο έδαφος. Αποτελεί τη βάση πάνω στην οποία στηρίζεται ολόκληρος ο φέρων οργανισμός της κατοικίας. Ο σωστός σχεδιασμός της θεμελίωσης εξαρτάται από το βάρος του κτιρίου και τα γεωτεχνικά χαρακτηριστικά του εδάφους. Για τον λόγο αυτό η θεμελίωση καθορίζεται από τη στατική μελέτη του έργου. Στις κατοικίες χρησιμοποιούνται διάφοροι τύποι θεμελίωσης, όπως πεδιλοδοκοί ή γενική κοιτόστρωση (radier). |
| Καλούπι (Ξυλότυπος) | Προσωρινή κατασκευή μέσα στην οποία χύνεται το σκυρόδεμα ώστε να πάρει το επιθυμητό σχήμα μέχρι να σκληρύνει. |
| Κονίαμα | Μείγμα τσιμέντου, άμμου και νερού που χρησιμοποιείται για επιχρίσματα, τοιχοποιίες ή άλλες εργασίες σύνδεσης και εξομάλυνσης επιφανειών. |
| Κροκάλα | Στρογγυλεμένο χαλίκι μεγαλύτερης διαμέτρου που χρησιμοποιείται κυρίως σε αποστραγγίσεις ή σε διακοσμητικές εφαρμογές στον περιβάλλοντα χώρο. |
| Μονόπλευρο Καλούπι | Τύπος ξυλότυπου που στηρίζεται μόνο από τη μία πλευρά και χρησιμοποιείται συνήθως σε τοιχία ή κατασκευές όπου δεν υπάρχει πρόσβαση και από τις δύο πλευρές. |
| Μπάζα → Μπάζα (Προϊόντα Εκσκαφών ή Κατεδαφίσεων) | Υλικά που προκύπτουν από εκσκαφές ή κατεδαφίσεις, όπως χώματα, πέτρες και υπολείμματα κατασκευών, τα οποία είτε απομακρύνονται από το έργο είτε χρησιμοποιούνται σε επιχώσεις. |
| Ξύλινος Φέρων Οργανισμός (Timber Frame) | Ο ξύλινος φέρων οργανισμός είναι ένα σύστημα κατασκευής στο οποίο ο σκελετός του κτιρίου αποτελείται από δομική ξυλεία. Τα βασικά στοιχεία του σκελετού είναι κατακόρυφα και οριζόντια ξύλινα στοιχεία που σχηματίζουν τα τοιχώματα, τα δάπεδα και τη στέγη της κατοικίας. Τα φορτία του κτιρίου μεταφέρονται μέσω αυτών των στοιχείων προς τη θεμελίωση. Το σύστημα αυτό χρησιμοποιείται ευρέως σε πολλές χώρες λόγω της υψηλής αντοχής του, της καλής αντισεισμικής συμπεριφοράς και της δυνατότητας κατασκευής με μεγάλη ακρίβεια. |
| Ξυλότυπος (Καλούπι) | Προσωρινή κατασκευή από ξύλο ή μεταλλικά στοιχεία μέσα στην οποία χύνεται το σκυρόδεμα μέχρι να σκληρύνει και να αποκτήσει το τελικό του σχήμα. |
| Οπλισμένο Σκυρόδεμα (Μπετόν Αρμέ) | Σκυρόδεμα που ενισχύεται με σιδηρό οπλισμό ώστε να αποκτήσει μεγαλύτερη αντοχή σε εφελκυσμό και κάμψη και χρησιμοποιείται στα φέροντα στοιχεία των κατασκευών. |
| Πέδιλο | Τοπική διεύρυνση της θεμελίωσης κάτω από κολώνες ή τοιχία, που αυξάνει την επιφάνεια επαφής με το έδαφος και βοηθά στην ασφαλή μεταφορά των φορτίων. |
| Πεδιλοδοκός | Δομικό στοιχείο θεμελίωσης που συνδέει τα πέδιλα μεταξύ τους και συμβάλλει στην ομοιόμορφη μεταφορά των φορτίων στο έδαφος. |
| Πλάκα Ορόφου | Η πλάκα ορόφου είναι η οριζόντια επιφάνεια που διαχωρίζει τους ορόφους ενός κτιρίου και λειτουργεί ως δάπεδο για τον επάνω όροφο και οροφή για τον κάτω. Η πλάκα συνεργάζεται με τις δοκούς και τα υποστυλώματα και αποτελεί μέρος του φέροντος οργανισμού της κατασκευής. |
| Σιδέρωμα | Η διαδικασία τοποθέτησης του σιδηρού οπλισμού μέσα στο καλούπι πριν τη σκυροδέτηση των στοιχείων από οπλισμένο σκυρόδεμα. |
| Σκύρα (Θραυστά Αδρανή) | Θραυστά υλικά που παράγονται από τη σύνθλιψη πετρωμάτων σε λατομεία. Έχουν γωνιώδες σχήμα και χρησιμοποιούνται κυρίως στην παραγωγή σκυροδέματος, σε βάσεις θεμελίων και σε έργα οδοποιίας. |
| Σκυρόδεμα (Μπετόν) | Μείγμα τσιμέντου, νερού και αδρανών υλικών που μετά τη σκλήρυνση αποκτά υψηλή αντοχή και χρησιμοποιείται ευρέως στις κατασκευές. Το σκυρόδεμα ταξινομείται σε κατηγορίες αντοχής σύμφωνα με τα ευρωπαϊκά πρότυπα (EN 206), όπως C16/20, C20/25, C25/30 ή C30/37. Οι κατηγορίες αυτές δηλώνουν τη χαρακτηριστική αντοχή του σκυροδέματος σε θλίψη. Στις κατασκευές κατοικιών χρησιμοποιούνται συνήθως κατηγορίες όπως C20/25 ή C25/30 για θεμελιώσεις, πλάκες και δοκούς, ενώ σε απαιτητικότερες κατασκευές μπορεί να χρησιμοποιηθούν και υψηλότερες κατηγορίες. |
| Σκυροδέτηση | Διαδικασία διάστρωσης και συμπύκνωσης του σκυροδέματος μέσα στον ξυλότυπο ώστε να δημιουργηθεί το τελικό δομικό στοιχείο. |
| Σύνθετη Ξυλεία (Gluelam) | Η σύνθετη ή επικολλητή ξυλεία (gluelam) αποτελείται από πολλές στρώσεις ξύλου που συγκολλούνται μεταξύ τους ώστε να δημιουργηθεί ένα στοιχείο μεγαλύτερης αντοχής και σταθερότητας. Χρησιμοποιείται συχνά για μεγάλα δομικά στοιχεία, όπως δοκούς ή στοιχεία στέγης, επειδή μπορεί να καλύψει μεγαλύτερα ανοίγματα σε σχέση με τη συμβατική ξυλεία. |
| Τσιμεντοκονία | Λεπτό στρώμα κονιάματος που εφαρμόζεται για την εξομάλυνση επιφανειών δαπέδων πριν από την τοποθέτηση των τελικών υλικών. |
| Υποστύλωμα | Το υποστύλωμα είναι ένα κατακόρυφο δομικό στοιχείο που μεταφέρει τα φορτία των δοκών και των πλακών προς τη θεμελίωση. Αποτελεί βασικό στοιχείο του φέροντος οργανισμού και σχεδιάζεται ώστε να αντέχει τα φορτία και τις σεισμικές δράσεις που δέχεται το κτίριο. |
| Φέρων Οργανισμός | Ο φέρων οργανισμός είναι ο βασικός δομικός σκελετός του κτιρίου που παραλαμβάνει και μεταφέρει όλα τα φορτία προς τη θεμελίωση. Αποτελείται από τα κύρια δομικά στοιχεία της κατασκευής, όπως δοκούς, υποστυλώματα, πλάκες ή φέροντες τοίχους, ανάλογα με το σύστημα δόμησης. Ο φέρων οργανισμός μπορεί να κατασκευάζεται από διαφορετικά υλικά. Τα πιο συνηθισμένα είναι: • οπλισμένο σκυρόδεμα • χάλυβας • ξύλο Στις ξύλινες κατοικίες ο φέρων οργανισμός κατασκευάζεται από δομική ξυλεία και τα φορτία μεταφέρονται μέσω των ξύλινων στοιχείων προς τη θεμελίωση. Ο σχεδιασμός του φέροντος οργανισμού πραγματοποιείται από τη στατική μελέτη ώστε το κτίριο να έχει την απαιτούμενη αντοχή και αντισεισμική συμπεριφορά. |
| OSB (Oriented Strand Board) | Το OSB είναι ένα βιομηχανικό ξυλοπροϊόν που κατασκευάζεται από συμπιεσμένα ξύλινα τεμαχίδια συγκολλημένα μεταξύ τους με ειδικές ρητίνες. Χρησιμοποιείται ευρέως στις ξύλινες κατασκευές για την επένδυση τοιχωμάτων, δαπέδων και στεγών. Το υλικό αυτό προσφέρει μεγάλη μηχανική αντοχή και συμβάλλει στη σταθερότητα και την ακαμψία της κατασκευής. |
| Radier (Γενική Κοιτόστρωση) | Το radier, ή γενική κοιτόστρωση, είναι ένας τύπος θεμελίωσης όπου το κτίριο στηρίζεται πάνω σε μία ενιαία πλάκα οπλισμένου σκυροδέματος που καλύπτει ολόκληρη την επιφάνεια του κτιρίου. Η πλάκα αυτή λειτουργεί ως ενιαίο δομικό στοιχείο και μεταφέρει ομοιόμορφα τα φορτία του κτιρίου στο έδαφος. Η θεμελίωση με radier χρησιμοποιείται συχνά σε κατοικίες επειδή προσφέρει καλή κατανομή φορτίων, υψηλή ακαμψία της κατασκευής και πολύ καλή αντισεισμική συμπεριφορά. Σε πολλές περιπτώσεις ενσωματώνει και τις βασικές εγκαταστάσεις του κτιρίου (αποχετεύσεις, σωληνώσεις κ.λπ.) πριν από τη σκυροδέτηση. |
| ΟΡΟΙ | ΕΠΕΞΗΓΗΣΗ |
|---|---|
| Αίθριο | Εσωτερικός υπαίθριος χώρος μέσα στο κτίριο, συνήθως ανοιχτός προς τον ουρανό. Φέρνει φυσικό φως και αερισμό στο εσωτερικό. |
| Άνοιγμα (Κουφώματος) | Το άνοιγμα σε έναν τοίχο όπου τοποθετείται παράθυρο ή πόρτα. |
| Αρχιτεκτονική Μελέτη | Η μελέτη που καθορίζει τη μορφή, τη διάταξη και τη λειτουργία ενός κτιρίου. Περιλαμβάνει τα σχέδια των χώρων, τις όψεις, τις τομές και τη γενική αισθητική της κατασκευής. |
| Αρχιτεκτονική Προεξοχή | Τμήμα του κτιρίου που προεξέχει από τον βασικό όγκο (π.χ. κουτιά, προβολές). Δίνει ένταση και χαρακτήρα στο σχέδιο. |
| Αρχιτεκτονική Σύνθεση | Ο τρόπος με τον οποίο οργανώνονται οι χώροι, οι όψεις και τα μορφολογικά στοιχεία ώστε να δημιουργηθεί ένα ολοκληρωμένο αρχιτεκτονικό αποτέλεσμα. |
| Βεράντα (Μπαζωμένη ή υπερυψωμένη) | Εξωτερικός χώρος που αποτελεί συνέχεια του σπιτιού. Μπορεί να είναι στο ίδιο επίπεδο ή υπερυψωμένος. |
| Βιοκλιματικός Σχεδιασμός | Σχεδιασμός που εκμεταλλεύεται τον ήλιο, τον αέρα και το περιβάλλον για εξοικονόμηση ενέργειας. Μειώνει ανάγκες θέρμανσης και ψύξης. |
| Γείσο Στέγης | Η προεξοχή της στέγης πέρα από τον εξωτερικό τοίχο του κτιρίου. Προστατεύει την όψη από τη βροχή και συμβάλλει στη σκίαση του κτιρίου. |
| Δώμα (Ταράτσα) | Οριζόντια στέγη χωρίς κλίση. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εξωτερικός χώρος ή να φιλοξενεί εγκαταστάσεις όπως φωτοβολταϊκά ή μηχανολογικό εξοπλισμό. |
| Δώμα Βατό | Βατό δώμα είναι το επίπεδο δώμα που μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως λειτουργικός εξωτερικός χώρος. Η τελική επιφάνεια διαμορφώνεται συνήθως με κεραμικά πλακίδια τοποθετημένα σε ρυθμιζόμενα στηρίγματα (pedestals), επιτρέποντας τη χρήση του χώρου ως βεράντα ή χώρο παραμονής. |
| Δώμα Μη Βατό | Μη βατό δώμα είναι το επίπεδο δώμα στο οποίο η τελική επιφάνεια αποτελείται από την υγρομόνωση. Η πρόσβαση επιτρέπεται μόνο περιστασιακά για εργασίες συντήρησης, όπως για παράδειγμα στον ηλιακό θερμοσίφωνα. |
| Εξώστης (Μπαλκόνι) | Προεξέχουσα κατασκευή από την όψη του κτιρίου που χρησιμοποιείται ως εξωτερικός χώρος. |
| Έρκερ | Κλειστός προεξέχων χώρος (bay window) που προεξέχει από την όψη του κτιρίου. |
| Εσωτερική Διαρρύθμιση | Η διάταξη των χώρων μέσα σε ένα κτίριο και η λειτουργική τους οργάνωση. |
| Κάτοψη | Αρχιτεκτονικό σχέδιο που παρουσιάζει τη διάταξη των χώρων ενός ορόφου σαν να βλέπουμε το κτίριο από επάνω. |
| Κλίμακα Σχεδίου | Η αναλογία με την οποία αποτυπώνεται ένα κτίριο σε σχέδιο σε σχέση με τις πραγματικές του διαστάσεις (π.χ. 1:50, 1:100). |
| Οροφή Επικλινής | Εσωτερική οροφή με κλίση που ακολουθεί τη μορφή της στέγης. Δίνει περισσότερο ύψος, αίσθηση χώρου και πιο ιδιαίτερο αρχιτεκτονικό αποτέλεσμα. |
| Οροφή Επίπεδη | Οριζόντια εσωτερική οροφή, ανεξάρτητα από το είδος της στέγης. Δίνει καθαρό και μοντέρνο εσωτερικό. |
| Οροφή Ψηλή | Οροφή με μεγαλύτερο καθαρό ύψος από το συνηθισμένο. Κάνει τον χώρο να φαίνεται πιο άνετος, πιο φωτεινός και πιο εντυπωσιακός. |
| Όψη Κτιρίου | Η εξωτερική επιφάνεια ενός κτιρίου όπως φαίνεται από κάθε πλευρά (πρόσοψη, πίσω όψη, πλάγιες όψεις). |
| Πατάρι | Ενδιάμεσο επίπεδο μέσα σε χώρο με μεγάλο ύψος. Αξιοποιεί τον όγκο του χώρου. |
| Πέργκολα | Η πέργκολα είναι ελαφριά κατασκευή σκίασης που αποτελείται συνήθως από δοκούς ή δοκίδες χωρίς πλήρη κάλυψη. Χρησιμοποιείται για σκίαση σε βεράντες, κήπους ή εξωτερικούς χώρους. Σύμφωνα με τον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό (ΝΟΚ), η πέργκολα θεωρείται κατασκευή σκίασης και επιτρέπεται σε συγκεκριμένα σημεία του οικοπέδου ή της κατοικίας χωρίς να προσμετράται στη δόμηση όταν πληροί τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις. |
| Πρόσοψη | Η κύρια όψη ενός κτιρίου, συνήθως αυτή που βλέπει προς τον δρόμο ή τον κύριο υπαίθριο χώρο. |
| Προσθήκη ορόφου | Η επέκταση ενός υφιστάμενου κτιρίου καθ’ ύψος με την κατασκευή ενός νέου προκατασκευασμένου ορόφου. Το μικρό βάρος της κατασκευής επιβαρύνει λιγότερο τον υπάρχοντα φέροντα οργανισμό και μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να επιτρέψει προσθήκη ορόφου σε κτίρια στα οποία μια συμβατική βαριά κατασκευή δεν θα ήταν κατάλληλη. Παράλληλα, η εργοστασιακή παραγωγή των δομικών στοιχείων επιτρέπει γρήγορη συναρμολόγηση και σημαντικά μικρότερο χρόνο εργασιών στο υφιστάμενο κτίριο. Απαιτούνται πάντοτε έλεγχος στατικής επάρκειας, πολεοδομικός έλεγχος και άδεια δόμησης. |
| Σοφίτα | Χώρος κάτω από τη στέγη, συνήθως με περιορισμένο ύψος. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως υπνοδωμάτιο ή αποθήκη. |
| Στέγαστρο | Το στέγαστρο είναι κατασκευή κάλυψης εξωτερικού χώρου που προστατεύει από τον ήλιο και τη βροχή. Σε αντίθεση με την πέργκολα διαθέτει συνήθως πλήρη επικάλυψη (π.χ. κεραμίδια, πάνελ, πολυκαρβονικά φύλλα ή άλλα υλικά). Στον ΝΟΚ το στέγαστρο θεωρείται βοηθητική κατασκευή και επιτρέπεται υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις ως προς τις διαστάσεις και τη θέση του |
| Στέγη | Η ανώτερη κατασκευή ενός κτιρίου που το προστατεύει από τις καιρικές συνθήκες. Μπορεί να είναι επίπεδη (δώμα) ή κεκλιμένη και να καλύπτεται με διάφορα υλικά όπως κεραμίδια ή μεταλλικά φύλλα. |
| Στέγη Δίρριχτη | Στέγη με δύο κεκλιμένες επιφάνειες που σχηματίζουν κορυφή. Κλασική και διαχρονική μορφή. |
| Στέγη Εμφανής | Στέγη όπου η κατασκευή της παραμένει ορατή εσωτερικά, χωρίς ψευδοροφή. Σε δίρριχτες στέγες φαίνονται συνήθως τα κεντρικά μεγάλα δοκάρια από σύνθετη ξυλεία, ενώ σε τετράριχτες, τρίριχτες ή πολυεπίπεδες στέγες φαίνονται συνήθως τα ζευκτά. |
| Στέγη Μονόριχτη | Στέγη με μία μόνο κλίση. Δίνει μοντέρνο και καθαρό αποτέλεσμα. |
| Στέγη Πεταλούδα | Στέγη με αντίθετες κλίσεις που σχηματίζουν “V”. Εντυπωσιακό και ιδιαίτερο αρχιτεκτονικό στοιχείο. |
| Στέγη Πολυεπίπεδη Επικλινής | Στέγη με περισσότερες από μία κλίσεις και διαφορετικά επίπεδα, που συνδυάζει πολλούς όγκους και γεωμετρίες. Δίνει πιο σύνθετη και ιδιαίτερη μορφή στο κτίριο. |
| Στέγη Τετράριχτη | Στέγη με τέσσερις κεκλιμένες πλευρές. Πιο “κλειστή” μορφή σε σχέση με τη δίριχτη. |
| Τομή | Αρχιτεκτονικό σχέδιο που δείχνει το κτίριο σε κατακόρυφη τομή ώστε να φαίνονται τα ύψη των χώρων και τα κατασκευαστικά στοιχεία. |
| Φεγγίτης | Μικρό άνοιγμα ή παράθυρο που τοποθετείται συνήθως ψηλά σε τοίχο ή στη στέγη για φωτισμό και αερισμό. |
| Φωταγωγός | Κενός κατακόρυφος χώρος μέσα στο κτίριο που επιτρέπει τον φυσικό φωτισμό και αερισμό εσωτερικών χώρων. |
| ΟΡΟΙ | ΕΠΕΞΗΓΗΣΗ |
|---|---|
| Κατ’ Αποκοπή | Συμφωνημένη συνολική τιμή έργου. |
| Προϋπολογισμός Έργου | Αναλυτική εκτίμηση συνολικού κόστους. |
| Παρακράτηση Φόρου | Ποσό που παρακρατείται για φορολογία. |
| Ένσημα ΙΚΑ | Οι ασφαλιστικές εισφορές που καταβάλλονται για τους εργαζόμενους στις οικοδομικές εργασίες. Στις συμβατικές κατασκευές το μεγαλύτερο μέρος της εργασίας πραγματοποιείται στο εργοτάξιο και τα ένσημα υπολογίζονται συνήθως με βάση την επιφάνεια του κτιρίου, καλύπτοντας το σύνολο των οικοδομικών εργασιών. Στις προκατασκευασμένες κατοικίες μεγάλο μέρος της κατασκευής πραγματοποιείται σε εργοστασιακές εγκαταστάσεις. Οι εργαζόμενοι που απασχολούνται εκεί ασφαλίζονται κανονικά από την εταιρεία και οι ασφαλιστικές τους εισφορές περιλαμβάνονται στο κόστος παραγωγής της κατασκευής. Για τις εργασίες που πραγματοποιούνται στο εργοτάξιο εφαρμόζεται ειδικός τρόπος υπολογισμού που προβλέπεται από τη νομοθεσία, γνωστός ως Πίνακας 3. Τα ένσημα που προκύπτουν στο έργο αφορούν κυρίως τα λεγόμενα μη στεγασμένα οικοδομικά επαγγέλματα, όπως εργασίες σκυροδέματος, σοβάδων, πλακιδίων και βαφών. Για τον λόγο αυτό τα ένσημα που υπολογίζονται στο εργοτάξιο είναι συνήθως σημαντικά λιγότερα σε σχέση με μια συμβατική κατασκευή, καθώς μεγάλο μέρος της εργασίας και της ασφάλισης των εργαζομένων έχει ήδη πραγματοποιηθεί στο εργοστάσιο. |
| Τέλη Οικοδομικής Άδειας | Η έκδοση μιας οικοδομικής άδειας περιλαμβάνει δύο βασικές κατηγορίες κόστους: το κόστος των μελετών (δηλαδή τις αμοιβές των μηχανικών για την εκπόνηση των απαιτούμενων μελετών) και τα τέλη της άδειας. Τα τέλη της οικοδομικής άδειας είναι χρηματικά ποσά που καταβάλλονται σε δημόσιους ή δημοτικούς φορείς κατά τη διαδικασία αδειοδότησης του έργου και δεν αποτελούν αμοιβή των μηχανικών. Στα τέλη αυτά περιλαμβάνονται συνήθως: παράβολα του συστήματος e-Άδειες ανταποδοτικά τέλη υπέρ ΤΕΕ κόστος Ελέγχου Δόμησης προκαταβολή ασφαλιστικών εισφορών ΙΚΑ οικοδομής εισφορές υπέρ Πράσινου Ταμείου σε ορισμένες περιπτώσεις (π.χ. εκτός σχεδίου δόμηση) κόστος συμμετοχής στο σύστημα ανακύκλωσης αποβλήτων εκσκαφών και κατεδαφίσεων (ΑΕΚΚ) Τα ακριβή ποσά εξαρτώνται από το μέγεθος του έργου, την επιφάνεια του κτιρίου και την ισχύουσα νομοθεσία. |
| ΟΡΟΙ | ΕΠΕΞΗΓΗΣΗ |
|---|---|
| Θερμομόνωση | Η θερμομόνωση είναι το σύνολο των υλικών και κατασκευαστικών λύσεων που περιορίζουν τη μεταφορά θερμότητας μεταξύ εσωτερικού και εξωτερικού περιβάλλοντος ενός κτιρίου. Η σωστή θερμομόνωση συμβάλλει στη διατήρηση σταθερής θερμοκρασίας στο εσωτερικό της κατοικίας και μειώνει σημαντικά τις ανάγκες θέρμανσης και ψύξης. Τα θερμομονωτικά υλικά τοποθετούνται συνήθως στους εξωτερικούς τοίχους, στη στέγη και στα δάπεδα. |
| Συντελεστής Θερμοπερατότητας (U-value) | Ο συντελεστής θερμοπερατότητας εκφράζει την ποσότητα θερμότητας που περνά μέσα από ένα δομικό στοιχείο (τοίχο, στέγη, δάπεδο, παράθυρο). Μετράται σε W/m²K και δείχνει πόσο εύκολα μεταφέρεται η θερμότητα μέσω ενός υλικού ή κατασκευής. Όσο μικρότερη είναι η τιμή του συντελεστή U, τόσο καλύτερη είναι η θερμομονωτική απόδοση του στοιχείου. |
| Θερμική Αντίσταση (R-value) | Η θερμική αντίσταση εκφράζει την ικανότητα ενός υλικού ή δομικού στοιχείου να αντιστέκεται στη μεταφορά θερμότητας. Μετράται σε m²K/W και είναι το αντίστροφο μέγεθος του συντελεστή θερμοπερατότητας. Όσο μεγαλύτερη είναι η θερμική αντίσταση, τόσο καλύτερη είναι η θερμομονωτική συμπεριφορά του στοιχείου. |
| Θερμομονωτικό Υλικό | Θερμομονωτικά υλικά είναι υλικά που χρησιμοποιούνται στην κατασκευή για να μειώνουν τη μεταφορά θερμότητας μέσα από τα δομικά στοιχεία ενός κτιρίου. Στις κατοικίες χρησιμοποιούνται διάφορα υλικά θερμομόνωσης, όπως πετροβάμβακας, διογκωμένη ή εξηλασμένη πολυστερίνη και άλλα σύγχρονα μονωτικά υλικά. |
| Θερμοπρόσοψη | Η θερμοπρόσοψη είναι ένα σύστημα εξωτερικής θερμομόνωσης που εφαρμόζεται στους εξωτερικούς τοίχους ενός κτιρίου. Αποτελείται συνήθως από θερμομονωτικές πλάκες που στερεώνονται στον τοίχο, ειδικά κονιάματα, υαλόπλεγμα ενίσχυσης και τελικό επίχρισμα. Η θερμοπρόσοψη μειώνει σημαντικά τις θερμικές απώλειες του κτιρίου και συμβάλλει στη βελτίωση της ενεργειακής του απόδοσης. |
| Πετροβάμβακας | Ο πετροβάμβακας είναι θερμομονωτικό υλικό που παράγεται από φυσικά πετρώματα τα οποία λιώνουν και μετατρέπονται σε ίνες. Χρησιμοποιείται ευρέως σε τοίχους, στέγες και δάπεδα επειδή προσφέρει καλή θερμομόνωση, πολύ καλή ηχομόνωση και υψηλή αντοχή στη φωτιά. Είναι επίσης υλικό που επιτρέπει τη διαπνοή των δομικών στοιχείων. |
| Πολυστερίνη Διογκωμένη (EPS) | Η διογκωμένη πολυστερίνη είναι ένα ελαφρύ θερμομονωτικό υλικό που παράγεται από κόκκους πολυστερίνης οι οποίοι διογκώνονται με τη χρήση θερμότητας. Χρησιμοποιείται ευρέως σε συστήματα θερμοπρόσοψης και σε άλλες εφαρμογές θερμομόνωσης λόγω του μικρού βάρους και της καλής θερμομονωτικής του ικανότητας. Στην Ελλάδα είναι ιδιαίτερα γνωστή με την εμπορική ονομασία φελιζόλ, από το όνομα εταιρείας που την διέδωσε ευρέως τις προηγούμενες δεκαετίες.' |
| Πολυστερίνη Εξηλασμένη (XPS) | Η εξηλασμένη πολυστερίνη είναι θερμομονωτικό υλικό με κλειστή κυψελοειδή δομή που της προσδίδει υψηλή αντοχή στην υγρασία και στη μηχανική καταπόνηση. Χρησιμοποιείται συχνά σε σημεία της κατασκευής όπου απαιτείται αυξημένη αντοχή, όπως σε δάπεδα, θεμελιώσεις ή ανεστραμμένα δώματα. Στην καθημερινή χρήση στην Ελλάδα αναφέρεται συχνά ως μπλε πολυστερίνη ή με την εμπορική ονομασία Dow, από εταιρεία που διέθεσε ευρέως το προϊόν στην αγορά. |
| Θερμογέφυρα | Θερμογέφυρα είναι ένα σημείο της κατασκευής όπου η θερμομόνωση διακόπτεται ή μειώνεται, με αποτέλεσμα να περνά περισσότερη θερμότητα σε σχέση με τα υπόλοιπα δομικά στοιχεία. Οι θερμογέφυρες εμφανίζονται συνήθως σε ενώσεις δομικών στοιχείων, όπως σε γωνίες τοίχων, στη σύνδεση τοίχου και πλάκας ή γύρω από κουφώματα. Η σωστή μελέτη και κατασκευή της θερμομόνωσης συμβάλλει στον περιορισμό των θερμογεφυρών και στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης του κτιρίου. |
| Διαπνοή Τοίχου | Η διαπνοή τοίχου είναι η δυνατότητα μιας κατασκευής να επιτρέπει τη σταδιακή διέλευση υδρατμών μέσα από τα δομικά υλικά. Η σωστή διαπνοή βοηθά στην αποφυγή συσσώρευσης υγρασίας μέσα στον τοίχο και συμβάλλει στη διατήρηση ενός υγιεινού εσωτερικού περιβάλλοντος. Για τον λόγο αυτό η επιλογή των υλικών και η σωστή διάταξη των στρώσεων του τοίχου είναι ιδιαίτερα σημαντική. |
| Παθητικό Κτίριο | Το παθητικό κτίριο είναι ένα κτίριο πολύ υψηλής ενεργειακής απόδοσης που έχει σχεδιαστεί ώστε να έχει εξαιρετικά χαμηλές ανάγκες για θέρμανση και ψύξη. Αυτό επιτυγχάνεται μέσω πολύ καλής θερμομόνωσης, περιορισμού των θερμογεφυρών, αεροστεγανότητας της κατασκευής και χρήσης συστημάτων αερισμού με ανάκτηση θερμότητας. Στόχος του παθητικού σχεδιασμού είναι η επίτευξη υψηλής θερμικής άνεσης με ελάχιστη κατανάλωση ενέργειας. |
| Μελέτη Παθητικού Κτιρίου | Η μελέτη παθητικού κτιρίου είναι μια εξειδικευμένη ενεργειακή μελέτη που εξετάζει αν ένα κτίριο πληροί τα κριτήρια του παθητικού σχεδιασμού. Η μελέτη αξιολογεί παραμέτρους όπως η θερμομόνωση, η αεροστεγανότητα, οι θερμογέφυρες, τα κουφώματα και ο αερισμός του κτιρίου. Με βάση τα αποτελέσματα της μελέτης μπορεί να πιστοποιηθεί ότι το κτίριο πληροί τα πρότυπα ενός παθητικού κτιρίου. |
| Αεροστεγανότητα Κτιρίου | Η αεροστεγανότητα ενός κτιρίου εκφράζει τον βαθμό στον οποίο το κέλυφος του κτιρίου εμποδίζει την ανεξέλεγκτη διέλευση αέρα από το εξωτερικό προς το εσωτερικό και αντίστροφα. Η καλή αεροστεγανότητα συμβάλλει στη μείωση των θερμικών απωλειών και στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης του κτιρίου. Παράλληλα βοηθά στον καλύτερο έλεγχο του αερισμού και της ποιότητας του εσωτερικού αέρα. Στα κτίρια υψηλής ενεργειακής απόδοσης η αεροστεγανότητα αποτελεί βασικό στοιχείο του σχεδιασμού. |
| Μηχανικός Αερισμός | Ο μηχανικός αερισμός είναι ένα σύστημα αερισμού που χρησιμοποιεί ανεμιστήρες και αγωγούς για την ανανέωση του αέρα μέσα σε ένα κτίριο. Σε αντίθεση με τον φυσικό αερισμό μέσω παραθύρων, ο μηχανικός αερισμός επιτρέπει τον ελεγχόμενο αερισμό των χώρων και τη συνεχή παροχή φρέσκου αέρα στο εσωτερικό της κατοικίας. Χρησιμοποιείται συχνά σε κτίρια υψηλής ενεργειακής απόδοσης όπου η αεροστεγανότητα είναι αυξημένη. |
| Ανάκτηση Θερμότητας (HRV – Heat Recovery Ventilation) | Η ανάκτηση θερμότητας είναι μια τεχνολογία που χρησιμοποιείται σε συστήματα μηχανικού αερισμού. Στα συστήματα αυτά ο θερμός αέρας που απομακρύνεται από το εσωτερικό του κτιρίου μεταφέρει μέρος της θερμότητάς του στον φρέσκο αέρα που εισέρχεται από το εξωτερικό. Με τον τρόπο αυτό ανανεώνεται ο αέρας στο κτίριο χωρίς μεγάλες απώλειες θερμότητας, βελτιώνοντας την ενεργειακή απόδοση και την άνεση των χώρων. |
| ΟΡΟΙ | ΕΠΕΞΗΓΗΣΗ |
|---|---|
| Αντλία Θερμότητας | Σύστημα θέρμανσης και ψύξης που αξιοποιεί την ενέργεια του περιβάλλοντος (αέρα ή εδάφους), μεταφέροντας θερμότητα με πολύ υψηλή απόδοση (COP έως και 3–5). Με απλά λόγια: για κάθε 1 kW ρεύματος που καταναλώνει, μπορεί να αποδώσει έως και 4–5 kW θερμότητας. Αποτελεί σήμερα την πιο σύγχρονη και αποδοτική λύση για κατοικίες, ειδικά σε συνδυασμό με ενδοδαπέδια θέρμανση ή fan coil. |
| Ηλιακός Θερμοσίφωνας (Διπλής / Τριπλής Ενέργειας) | Σύστημα παραγωγής ζεστού νερού που αξιοποιεί τον ήλιο και συνδυάζεται με εφεδρικές πηγές ενέργειας. 🔹 Διπλής ενέργειας: Ήλιος + ηλεκτρική αντίσταση (κλασική λύση για τις περισσότερες κατοικίες) 🔹 Τριπλής ενέργειας: Ήλιος + ηλεκτρική αντίσταση + σύνδεση με σύστημα θέρμανσης (π.χ. αντλία θερμότητας ή λέβητας / καλοριφέρ) |
| Boiler | Δοχείο αποθήκευσης ζεστού νερού που συνδέεται με σύστημα θέρμανσης. |
| Δοχείο Αδράνειας (Buffer Tank) | Δοχείο που αποθηκεύει θερμική ενέργεια για σταθερότερη λειτουργία του συστήματος θέρμανσης. |
| Θερμοστάτης Χώρου | Συσκευή που ρυθμίζει τη λειτουργία του συστήματος θέρμανσης ή ψύξης με βάση τη θερμοκρασία. |
| COP | Συντελεστής απόδοσης αντλίας θερμότητας σε συγκεκριμένες συνθήκες λειτουργίας. |
| SCOP | Μέση εποχιακή απόδοση αντλίας θερμότητας σε όλη την περίοδο θέρμανσης. |
| Ενδοδαπέδια Θέρμανση | Σύστημα θέρμανσης με σωληνώσεις μέσα στο δάπεδο που διαχέουν θερμότητα στον χώρο. |
| Fan Coil | Μονάδα θέρμανσης και ψύξης που χρησιμοποιεί νερό και ανεμιστήρα για τη διανομή αέρα στον χώρο. |
| Κυκλοφορητής | Αντλία που κυκλοφορεί το νερό στο σύστημα θέρμανσης. Εξασφαλίζει σωστή κατανομή θερμότητας. |
| Δοχείο Διαστολής | Δοχείο που απορροφά τις αυξομειώσεις πίεσης στο σύστημα θέρμανσης. Απαραίτητο για την ασφαλή λειτουργία της εγκατάστασης. |
| Κεντρική Γραμμή Σύνδεσης – Παροχή ρεύματος | Η σύνδεση του κτιρίου με το ηλεκτρικό δίκτυο. Απαραίτητη για τη λειτουργία όλων των ηλεκτρικών συστημάτων. |
| Κολώνα ΔΕΔΔΗΕ (pillar) | Εξωτερικός πίνακας όπου καταλήγει η παροχή ρεύματος του ακινήτου. Τοποθετείται συνήθως στο όριο του οικοπέδου. |
| ΟΡΟΙ | ΕΠΕΞΗΓΗΣΗ |
|---|---|
| Αποχέτευση Λυμάτων | Σύστημα σωληνώσεων που απομακρύνει τα χρησιμοποιημένα νερά της κατοικίας. |
| Αποχέτευση Ομβρίων | Σύστημα συλλογής και απομάκρυνσης των νερών της βροχής. |
| Φρεάτιο Αποχέτευσης | Υπόγειο σημείο πρόσβασης στο δίκτυο αποχέτευσης για έλεγχο και καθαρισμό. |
| Σιφώνι Δαπέδου | Εξάρτημα αποχέτευσης που συλλέγει νερά από το δάπεδο και εμποδίζει την επιστροφή οσμών. |
| Εξαερισμός Αποχέτευσης | Σύστημα σωληνώσεων που επιτρέπει την κυκλοφορία αέρα στο δίκτυο αποχέτευσης. |
| Βόθρος | Υπόγεια δεξαμενή συλλογής λυμάτων σε περιοχές χωρίς δίκτυο αποχέτευσης. |
| Βιολογικός Καθαρισμός | Σύστημα επεξεργασίας λυμάτων μέσω φυσικών και βιολογικών διαδικασιών. |
| Γκρίζα Νερά | Τα ελαφρώς χρησιμοποιημένα νερά από ντους, νιπτήρες και πλυντήρια. |
| Διαχωρισμός Γκρίζων και Μαύρων Νερών | Διαχωρισμός των λυμάτων ώστε τα γκρίζα νερά να μπορούν να υποστούν επεξεργασία και επαναχρησιμοποίηση. Η πρόβλεψη για τον διαχωρισμό πρέπει να γίνεται από το στάδιο της μελέτης, καθώς απαιτεί ξεχωριστό δίκτυο σωληνώσεων. |
| Ανεπίστροφη Βαλβίδα Αποχέτευσης | Εμποδίζει την επιστροφή λυμάτων. |
| Βόθρος Σηπτικός | Δεξαμενή συλλογής λυμάτων χωρίς επεξεργασία. Επιλέγεται σε απλές εγκαταστάσεις χωρίς δίκτυο αποχέτευσης. |
| Βόθρος Απορροφητικός | Δεξαμενή που επιτρέπει τη σταδιακή απορρόφηση των υγρών στο έδαφος. Χρησιμοποιείται συνήθως σε συνδυασμό με σηπτικό βόθρο. |
| Μπαταρία Αναμεικτική | Μπαταρία που αναμιγνύει ζεστό και κρύο νερό μέσω ενός χειριστηρίου. Προσφέρει εύκολη ρύθμιση θερμοκρασίας και άνεση στη χρήση. |
| Μπαταρία Εντοιχισμένη | Μπαταρία της οποίας ο μηχανισμός βρίσκεται μέσα στον τοίχο και εξωτερικά φαίνονται μόνο τα χειριστήρια. Δίνει minimal και καθαρό αισθητικό αποτέλεσμα. |
| Μπαταρία Εντοιχισμένη | Μπαταρία που τοποθετείται στο δάπεδο, συνήθως δίπλα σε ελεύθερη μπανιέρα. Αποτελεί έντονο σχεδιαστικό στοιχείο. |
| Μπαταρία Επικαθήμενη | Μπαταρία που τοποθετείται πάνω σε νιπτήρα ή πάγκο. Είναι η πιο συνηθισμένη επιλογή για μπάνια και κουζίνες. |
| Μπαταρία Επιτοίχια | Μπαταρία που τοποθετείται στον τοίχο πάνω από τον νιπτήρα. Αφήνει ελεύθερο τον πάγκο και δίνει πιο “καθαρό” αποτέλεσμα. |
| Καζανάκι Εντοιχισμένο (Χωνευτό) | Καζανάκι που τοποθετείται μέσα στον τοίχο και δεν φαίνεται. Συνδυάζεται συνήθως με κρεμαστή λεκάνη. |
| Καζανάκι Ελεύθερο | Καζανάκι που είναι εμφανές και τοποθετείται πίσω από τη λεκάνη. Απλή και οικονομική λύση. |
| Λεκάνη Κρεμαστή | Λεκάνη που στηρίζεται στον τοίχο χωρίς επαφή με το δάπεδο. Προσφέρει σύγχρονη αισθητική και ευκολία καθαρισμού. |
| Λεκάνη Επιδαπέδια | Κλασική λεκάνη που πατάει στο δάπεδο. Απλή, αξιόπιστη και εύκολη στην τοποθέτηση. |
| Στήλη ντους | Σύστημα ντους με κάθετη στήλη που περιλαμβάνει κεφαλή, τηλέφωνο και χειριστήρια. Προσφέρει ολοκληρωμένη εμπειρία μπάνιου. |
| Κεντρική Γραμμή Σύνδεσης – Παροχή Νερού | Η σύνδεση του κτιρίου με το δίκτυο ύδρευσης. Απαραίτητη για τη λειτουργία όλων των υδραυλικών εγκαταστάσεων. |